3. ortastatik bir azərbaycan ailəsində doğulmuş biri üçün fizikən yalnız olmaqdan qorxmağa ehtiyac yoxdur. onsuz da, ailən boğazından yapışacaq ki, böyüdüb boya-başa çatdırmışam, indi növbə sənindi. ailən olmasa, hansısa qohumlar mütləq səni yad edəcək, işi düşən kimi yaltaqlanıb başqa yerdə dalınca ağzına gələni danışacaq. dost seçimlərini də çox vaxt hansısa travmaların və ehtiyacların müəyyənləşdirir ki, həyat özü yollarınızı bir yerdən sonra ayırır.
məsələ, sadəcə yalnız olmaq yox, mənəvi yalnızlıqdır. insanlar ömür-gün yoldaşının yanında belə yalnızlıq çəkir, dərdini açıb danışa bilmir. nəinki dərd, hətta həvəs etdiklərini də danışmağa çəkinir, həvəsinin həmin saniyə qırılacağını bilir.
bir videoda çox xoşuma gələn bir ifadə görmüşdüm, deyəsən, hansısa filmdən fraqmentdir (baxma: shall we dance): "həyatımıza şahid olacaq birinə ehtiyacımız var" - tam olaraq bu. adicə günün sonunda günün necə keçdiyini danışa bilmək, yolda gördüyün hansısa əhvalatı, əsəblərini pozan xırda bir şeyi ya da mənasız hesab etdiyin hansısa məlumatı ötürmək, qarşındakı insanın buna mənalar yükləməsi və ya sadəcə dinləməyi bacarması, sənin də istəyərək, maraqla və sevgiylə dinləməyin - yalnız olmadığını hiss etdirən şeylərə misal ola bilər. ancaq öz sözünü demək üçün danışan insanlar yerinə, bir-birini dinləmək və öyrənmək üçün danışan insanlar olmağı bacaranda yalnızlığı geridə qoyursan. mən özümü yaxşı dinləyici hesab etmirdim, sonra problemin dinləyici olmağımla yox, qarşımdakı insana verdiyim dəyərlə bağlı olduğunun fərqinə vardım. qarşımdakı insana nə qədər dəyər verirdimsə, fikirləri də o dərəcə əhəmiyyət kəsb edirdi.
insanın yalnızlığa məhkum olduğunu düşünürdüm: axı bu dünyaya yalnız gəlirik, yalnız da gedirik. bir az dərinə gedəndə, heç də yalnız gəlmədiyimizi başa düşürsən. əvvəl ananın canından bir parça, bir bütün olaraq gəlirsən əslində, sonradan dünya səni ondan ayrılmağa və öz yolunu tapmağa məcbur edir. bəlkə də, həqiqətən sonda ölmürük, doğulanda anadan ayrıldığımız kimi; kiməsə və ya nəyəsə qovuşuruq.